Niels Hagen, een persoonlijk filosofisch weblog

Over: duurzaamheid, film, kunst, liefde, literatuur, muziek, politiek, sport en wetenschap

Pleidooi voor het papieren treinkaartje

One-way ticket

Image by marie-ll via Flickr

Twee dames praten met elkaar. “Binnenkort kun je alleen nog met de OV Chipkaart reizen,” zegt de één tegen de ander. “Hè? Ik koop mijn kaartjes nog steeds aan de balie. Hoe moet dàt dan?”

Voor veel ouderen onder ons waarschijnlijk geen vreemde conversatie. De balie, het servicepunt van de NS waar nog altijd treinkaartjes verkocht worden, is een zeer welkome dienst naast de automaat waar kaartjes gekocht kunnen worden. Gemakzucht, het persoonlijke contact, vrees voor apparatuur? Allerlei redenen om geen kaartje uit een automaat te halen. Toch zullen zowel de balie als de automaat uit het stationsbeeld verdwijnen.

De automaat als tussenfase. Waarom kon men niet in één keer overgaan op de OV chipkaart? Waarom zijn er nog steeds mensen die zweren bij de medewerker aan de balie, al kost een kaartje daar meer dan uit de automaat?

Een zelfde problematiek wordt op filosofische wijze behandelt. Comte stelt dat de stap tussen religie en wetenschap te groot is om in één keer genomen te kunnen worden. Religie is de verklaring van mensen die onwetend zijn waarom dingen gebeuren zoals zij gebeuren. Wetenschap geeft die verklaring en daarmee kan kennis verkregen worden. Als tussenfase, stelt hij, is daar de metafysica. Zij vervormt bovennatuurlijke begrippen zoals God naar abstracte begrippen zoals causaliteit. Uiteindelijk kan de geleerde komen tot dat wat daadwerkelijk de oorzaak is van ons zijn. Dit moet voort komen uit de wetenschap.

Net zo is de kaartjesautomaat een tussenfase. Een fase die er moet zijn omdat de stap van baliemedewerker naar een automatisch systeem te groot is. De kaartjesautomaat als een leerfase zodat we niet vervallen in ongeloof dat het ook anders kan.
Kan de wetenschap religie vervangen? Is de OV chipkaart zo’n geweldig systeem dat het papierentreinkaartje zonder meer kan vervangen? Kan wetenschap zonder metafysica? Kan de OV chipkaart de automaat vervangen?

Nee. Nee. Nee. Nee.

Wetenschap is een vorm van kennis, religie is een vorm van geloof. Kennis en geloof zijn twee verschillende zaken, die niet inwisselbaar zijn voor elkaar. Zij kunnen elkaar niet uitsluiten.
De OV chipkaart faalt op diverse punten. Het meest zorgwekkende is de gevoeligheid van het systeem, net als ieder “automatisch” systeem dat gevoelig is voor fraude.
De ideeën die wetenschap mogelijk maken komen voort uit metafysische vragen. Wat is “zijn”, wat is de eerste oorzaak, waarom zijn wij hier. Wetenschap blijft afhankelijk van metafysica door de vragen die zij stelt.
De OV chipkaart blijft afhankelijk van de automaat. Is het niet omdat het systeem plat kan liggen, dan nog moet de OV chipkaart in ieder geval opgeladen worden. Dit gebeurt aan de hand van een automaat. Waarom niet de functie om een papieren kaartje te kunnen printen voor reizigers zonder OV chipkaart van dienst te kunnen zijn?
De OV chipkaart is niet heilig. Het is, net als wetenschap, een goede toevoeging aan onze samenleving. Daar blijft het ook bij. Laat het papieren kaartje niet vergaan tot iets uit vroegere tijden, maar blijf het voeren, wat de reden dan ook mag zijn.

Laat ons kunnen blijven kiezen voor een papieren treinkaartje, om welke reden dan ook!

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Informatie

Dit bericht was geplaatst op 10 juli 2011 door in Actualiteit, Filosofie, Wetenschap en getagd als , , , .
%d bloggers liken dit: