Niels Hagen, een persoonlijk filosofisch weblog

Over: duurzaamheid, film, kunst, liefde, literatuur, muziek, politiek, sport en wetenschap

Literatuur is geen porno

Kunst. Literatuur. Pornografie. In Hysterical Literature komen deze zaken bij elkaar in een interessant kunstproject. Op beeld ziet de kijker vrouwen een favoriete passage uit een boek voorlezen. Wat de kijker niet ziet is dat de lezende vrouw seksueel gestimuleerd wordt en tot een hoogtepunt wordt gebracht. In gewoon Nederlands: ze komt klaar. Hoe moet de kijker dit begrijpen? Pornografie of kunst?

Een belangrijke voorwaarde voor pornografie is dat het getoonde seksueel moet opwinden. De filmpjes in dit kunstproject doen dat zeker. De vraag is of dat voldoende is om dit project tot pornografie te betitelen. In dat geval zou kunst tegelijkertijd ook pornografie kunnen zijn. In de filosofie is dit één van de leukere debatten die speelt. En veel filosofen stellen dat kunst niet ook tegelijkertijd pornografie kan zijn. Het argument dat gebruikt wordt is dat hoewel in kunst pornografische elementen aanwezig kunnen zijn, is dat nog niet voldoende om dat kunstobject ook tot pornografie te rekenen.

Wat dat iets is, is een lastige vraag. Expliciet naakt kan een voorwaarde zijn, maar ook deze voorwaarde op zichzelf is onvoldoende om doorslaggevend te zijn. En ook in combinatie met seksuele opwinding lijkt het onvoldoende redenen te geven om iets tot pornografie te rekenen. Ik denk zelf aan boeken over seksuele voorlichting waar expliciet naakt in voorkomt wat bovendien seksueel opwindend kan zijn, maar wat niet gerekend kan worden tot de pornografie.

Een betere route is om na te gaan waarvoor een object gemaakt is. Zo wordt kunst gemaakt om iets te tonen waarvan de maker vindt dat het de moeite waard is om getoond te worden. Voor pornografie kan dit ook gelden, maar dat is zeker niet de belangrijkste taak. Pornografie is gericht op seksuele ontlading. Klaarkomen. Wie in een museum komt, zal nu begrijpen wat de moeilijkheid is wanneer er pornografie tentoon gesteld staat. Wat is de “juiste” houding. Moet je nu kijken en de artistieke elementen die de maker wil tonen proberen te begrijpen. Of moet je je broek uit trekken en je zelf bevredigen. Beide reacties lijken verkeerd te zijn. Pornografie is niet iets wat je tentoon stelt.

Voor literatuur, iets dat behoort tot het kunstdomein, heeft dit belangrijke gevolgen. Een boek toont de mens immers ook iets waarvan de maker vindt dat het getoond moet worden. Een boek is niet gericht op seksuele ontlading en kan zodoende nooit tot pornografie betiteld worden. Wie de hype rond 50 tinten grijs gevolgd heeft, moet daarom ook erkennen dat diezelfde hype op een misverstand berust. Het is geen pornografie voor vrouwen, maar is hoogstens een boek waarin pornografische elementen in voorkomen.

In Hysterical Literature komen deze overwegingen allemaal terug. Het grappige is dat de vrouwen in kwestie precies met dezelfde moeilijkheden spelen. Aan de ene kant zijn ze gericht op de literatuur. Die concentratie wordt echter ruw verstoord door de vibrator die het lezen van de tekst hen steeds meer bemoeilijkt. Ze hakkelen over woorden, vallen stil, proberen verder te lezen, tot de stimulatie ze tot een hoogtepunt brengt waardoor de literatuur het onderspit moet delven. Lezen en seksuele stimulatie gaan niet samen. Voor de kijker speelt zich een derde vraag af. Waar zit ik naar te kijken, kunst of pornografie? Je eigen houding verraad alles: kijk je naar de geweldige ervaring van het klaarkomen van een vrouw, of heb je de hand aan je zelf geslagen.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Informatie

Dit bericht was geplaatst op 3 augustus 2013 door in Filosofie en getagd als , , , , , .
%d bloggers liken dit: